ต้นแบบความสำเร็จ “โคดำลำตะคอง” โคเนื้อไทยโมเดลธุรกิจสร้างมูลค่าสูงให้เกษตรกรสู่ตลาดพรีเมียมโลก

สำนักงานนวัตกรรมแห่งชาติ (องค์การมหาชน) หรือ NIA กระทรวงการอุดมศึกษา วิทยาศาสตร์ วิจัยและนวัตกรรม (อว.) เดินหน้าพลิกโฉมอุตสาหกรรมโคเนื้อไทย ประกาศความสำเร็จการยกระดับโคเนื้อคุณภาพสูงผ่านการจัดงาน Thailand Beef Fest 2026 ระหว่างวันที่ 5–7 กุมภาพันธ์ 2569 ณ ตลาดนัดเลียบด่วน–แดนเนรมิต กรุงเทพมหานคร ภายใต้แนวคิด “Thai Innovative Beef, Global Taste” มุ่งสร้างระบบนิเวศทางการตลาดให้ผู้ประกอบการไทย ลดการนำเข้าเนื้อคุณภาพสูงจากต่างประเทศซึ่งมีมูลค่ากว่า 7,000 ล้านบาทต่อปี และผลักดันแบรนด์เนื้อพรีเมียมไทยสู่ตลาดโลก โดยได้รับความร่วมมือจากสถานทูตสหรัฐอเมริกา บราซิล ญี่ปุ่น และออสเตรเลีย

ดร.กริชผกา บุญเฟื่อง ผู้อำนวยการสำนักงานนวัตกรรมแห่งชาติ กล่าวว่า อุตสาหกรรมโคเนื้อไทยยังมีช่องว่างทางการตลาด แม้การบริโภคเนื้อวัวเฉลี่ยของคนไทยอยู่ที่ประมาณ 3.24 กิโลกรัมต่อคนต่อปี แต่ความต้องการเนื้อพรีเมียมเพิ่มสูงต่อเนื่องจนต้องนำเข้าเนื้อคุณภาพจากต่างประเทศ ขณะที่ตลาดเนื้อวัวคุณภาพระดับโลกกำลังเปลี่ยนจากสินค้าโภคภัณฑ์ไปสู่สินค้ามูลค่าเพิ่ม โดยคาดว่าตลาดเนื้อวัวพรีเมียมทั่วโลกจะมีมูลค่าเกือบ 4.5 แสนล้านดอลลาร์สหรัฐในปี 2576 สะท้อนโอกาสเชิงธุรกิจของผู้ประกอบการไทยอย่างชัดเจน

NIA จึงมุ่งยกระดับอุตสาหกรรมโคเนื้อไทยตลอดห่วงโซ่มูลค่า ตั้งแต่การพัฒนาสายพันธุ์ การจัดการฟาร์ม เทคโนโลยีหลังการเชือด การแปรรูป ตลอดจนการสร้างแบรนด์และการตลาด เพื่อเปลี่ยนโครงสร้างรายได้จากโมเดล Volume-Based ไปสู่ Value-Based เพิ่มราคาจำหน่ายเนื้อโคจากเฉลี่ย 80–82 บาทต่อกิโลกรัม เป็น 105–145 บาทต่อกิโลกรัม ช่วยเพิ่มรายได้ให้เกษตรกรและสร้างขีดความสามารถในการแข่งขันกับเนื้อคุณภาพสูงจากต่างประเทศ

หนึ่งในตัวอย่างความสำเร็จ คือ “โคดำลำตะคอง” แบรนด์เนื้อพรีเมียมจากจังหวัดนครราชสีมา ที่ NIA สนับสนุนอย่างต่อเนื่องตลอด 3 ปี จนสามารถขยายเครือข่ายการผลิตสู่ 8 วิสาหกิจชุมชน มีเกษตรกรสมาชิกกว่า 420 ครัวเรือน และเติบโตทางธุรกิจกว่า 8 เท่า จากการปรับโครงสร้างตลาดสู่การขายตรงผู้บริโภค พร้อมได้รับความสนใจจากตลาดจีน ตะวันออกกลาง และอาเซียน

ผศ.ดร.ปภากร พิทยชวาล ผู้อำนวยการอุทยานวิทยาศาสตร์ภูมิภาค ภาคตะวันออกเฉียงเหนือตอนล่าง 2 กล่าวว่า แม้โคดำลำตะคองจะมีศักยภาพด้านคุณภาพและเทคโนโลยีการผลิต แต่การก้าวสู่ตลาดพรีเมียมระดับสากลจำเป็นต้องเสริมความแข็งแกร่งในห่วงโซ่มูลค่าปลายน้ำ โดยเฉพาะการแปรรูปเชิงพาณิชย์และการเตรียมความพร้อมสู่ตลาดส่งออก ตัวอย่างความสำเร็จคือผลิตภัณฑ์ “แกงพะแนงโคดำลำตะคอง” ที่ได้รับคำสั่งซื้อจากต่างประเทศล็อตแรกกว่า 20,000 ซอง สะท้อนศักยภาพของเนื้อโคไทยในตลาดพรีเมียมระดับภูมิภาค

ด้าน อรรควัฒน์ วิริยะขจรเกียรติ เจ้าของแบรนด์ N.V.K. Farm ตัวแทนกลุ่มวิสาหกิจชุมชนโคดำลำตะคอง กล่าวว่า โคดำลำตะคองถูกพัฒนาจากการผสมข้ามสายพันธุ์ให้สอดคล้องกับรสนิยมผู้บริโภคไทย “เนื้อติดมันแต่ไม่เลี่ยน” ผสานการจัดการฟาร์ม อาหาร และสิ่งแวดล้อมอย่างเป็นระบบ พร้อมจัดเกรดเนื้อ 6 ระดับ สร้างโครงสร้างราคาที่ผู้บริโภคเข้าใจและยอมจ่ายตามคุณภาพ ปัจจุบันแม้ตลาดต่างประเทศมีความต้องการสูง แต่กำลังการผลิตยังจำกัด สะท้อนโอกาสขยายธุรกิจในอนาคต

สำหรับงาน Thailand Beef Fest 2026 จะยกระดับจากงานแสดงสินค้า สู่การเป็นแพลตฟอร์มเศรษฐกิจโคเนื้อ เชื่อมโยงเกษตรกร ผู้ประกอบการ ร้านอาหาร และตลาดสากล ผ่านกิจกรรมจัดแสดง เสวนา และเวิร์กช็อป เพื่อผลักดันอุตสาหกรรมโคเนื้อไทยให้เติบโตอย่างยั่งยืนในเวทีโลก